جفت گيرى كردن : با هم جمع شدن نر و ماده و به روى هم جستن . جفتن ( joftan ) ف . ل . پ . مايل شدن و كج شدن . جفتن ( jaftan ) ف ل . م . پ . انديشيدن . و كج و منحنى شدن و خميده شدن . و داربست ساختن از براى تاك . و بد از بدتر شدن كارى . جفته ( jafte ) ا و ص . پ . خميده و كج . و چوب بندى تاك انگور و چفته . و سقف خانه و طاق ايوان و گنبد . و نهال درخت تاك . جفته ( jafte ) ا . پ . سرين و كفل مردم و اسب و شتر و استر و جز آن . و فاصلهء ما بين دو سرين . و لگدى كه اسب و شتر و جز آن اندازند . و گره ريسمان . و جفته زدن : لگد زدن اسب وقتى كه ناراحت از سوار باشد . جفتى ( jofti ) ا و ص . پ . منسوب بجفت و برابرى و همسرى و جفت شدگى . و جفتى زدن : جفت شدن حيوانات با هم . و جفتى كردن : جماع نمودن . جفتيدن ( jaftidan ) ف ل . م . پ . خم شدن . و داربست ساختن براى درخت تاك . جفجف ( jafjaf ) ا . ع . زمين بلند نرم . و باد تند . و زمين هموار كه فراخ و گرد باشد . و زمين پست از اضداد است - و بسيار بيهوده گوى . جفجفة ( jafjafat ) م . ع . بند كردن و گرد آوردن و باز گردانيدن شتران را بشتاب از ترس غارت . و جفجف النعم : سخت راند چهار پايان را تا اينكه بعض ايشان بر بعضى افتادند . جفجفة ( jafjafat ) ا . ع . آواز رفتن موكب . جفخ ( jafx ) م . ع . جفخ جفخا ( از باب فتح ) : تكبر كرد و فخر نمود . جفر ( jafr ) ا . پ . پوست آهو كه بر روى آن كتابت كنند . جفر ( jafr ) ا . ع . بزغالهء چهار ماهه و يا آنكه گياه خورد و نشخوار زند . ج : اجفار و جفار و جفرة . و كودك گواليده كه خوردن گيرد . و چاه نابر آوردهء فراخ و يا اندك بر آورده . و ا خ . نام موضعى در حوالى مدينهء طيبه . و نام چاهى به مكه . و رجل منهدم الجفر : مرد بىعقل . و نيز جفر : علمى است كه از آن بر احوال غيب آگاهى دست دهد الحديث : ان الجفر و الجامعة كتابان لعلى كرم اللّه وجهه قد ذكر فيهما على طريقة علم الحروف و الحوادث الى انقراض العالم و كان الائمة المعروفين من اولاده يعرفونها و يحكمون بها . جفر ( jafr ) م . ع . جفر جفرا و جفورا . مر . جفور . جفر ( jafr ) و ( jafar ) ا . ع . فعلت من جفرك : كردم از براى تو . و كذلك فعلت من جفرك . جفر ( jofar ) ا . ع . ج . جفرة . جفراء ( joforr ' ) ا . ع . غلاف شكوفهء خرما . جفرة ( jafrat ) ا . ع . مؤنث جفر بزغالهء مادهء چهار ماهه و يا آنكه گياه خورد و نشخوار زند . و دختر گواليده كه خوردن گيرد . و فعل من جفرتك : كرد از براى تو . جفرة ( jofrat ) ا . ع . درون سينه و ما بين شكم و پهلوها و جاى فراخ و گرد . ج : جفر و جفار . و ميان اسب . و ا خ . موضعى ببصره كه در سال هفتادم هجرت جنگى سخت در آنجا واقع شد . جفرة ( jafarat ) ع . ج . جفر . جفرسته ( jafraste ) ا . پ . آنچه از ريسمان در وقت رشتن پنبه و پشم بر دوك پيچيده مىشود . جفرى ( joforr ) ا . ع . غلاف شكوفهء خرما . جفرى ( jafriy ) ص . ع . منسوب به جفر . جفرية ( jafreyyat ) ا خ . ع . شهرى كه متوكل خليفهء عباسى بنا كرد و قصرى كه در آن شهر بوده . جفز ( jafz ) ا . ع . شتاب روى ( و الفعل من نصر ) . جفس ( jefs ) و ( jafes ) ا . ع . سست و گنگلاج و ناكس و احمق . جفس ( jafas ) م . ع . جفس جفسا و جفاسة . مر . جفاسة . جفس ( jafes ) ص . ع . ناگوارد . جفش ( jafc ) م . ع . جفشه جفشا ( از باب ضرب ) : كمى فشار داد او را و يا دوشيد آن را به اطراف انگشتان . جفظ ( jafz ) ا . ع . رسن ستبر كشتى . و پرى . جفظ ( jafz ) م . ع . جفظه جفظا ( از باب نصر ) : پر كرد آن را . جفع ( jafa ' ) م . ع . جفعه جفعا ( از باب فتح ) : بر زمين افگند آن را . جفل ( jafl ) م . ع . جفل البعير جفلا و جفولا ( از باب ضرب و نصر ) : رميد و فرار كرد آن شتر . و جفلت النعامة : گريخت آن شتر مرغ و جفل الطين : به بيل بر كند گل را . و جفل الفيل : سرگين انداخت فيل . و جفل اللحم عن العظم : باز كرد گوشت را از استخوان . و جفل البحر السمك : انداخت دريا ماهى را بر كنار . و جفلت الريح السحاب : زد باد ابر را و پريشان گردانيد آن را . و جفلت الريح الظليم : حركت داد و راند باد شتر مرغ را . و جفل فلانا : بر زمين انداخت فلان را . و جفلت الريح : تيز و زيد باد . و جفل الشيئ ( از باب ضرب ) : پوست بركند از آن چيز . و جفل المتاع ( از باب نصر ) : انداخت بعض آن كالا را بر بعضى . و جفل الطائر : رمانيد آن مرغ را و فرار داد فاجعل هوا جفالا ( للمطاوع ) . و جفلوا جفلا : شتاب كردند در گريختن . و جفل الشعر و الظليم جفولا . مر . جفول .